Diyarbakır'ı ilk bakışta tanıtan şey kara bazalttan örülmüş surları. Kesintisiz uzanan sur hatları arasında dünyanın en uzunlarından sayılan bu koyu duvarlar, Dicle'ye bakan eski şehrin çevresini tümüyle sarıyor; surlar, nehirle arasındaki Hevsel Bahçeleri'yle birlikte Dünya Mirası olarak tescilli.
Samsun'dan bu sur kentine kuş uçuşu 486 kilometre. Pegasus'ta yolculuk genellikle Sabiha Gökçen'de bir uçak değişikliğiyle tamamlanıyor, takvimin bazı dönemlerinde başka bağlantı biçimleri de görünüyor; İstanbul'daki ara bekleme ise eşleşen uçuşların saatine bağlı.
Çarşamba yolundan Dicle'ye
Çarşamba yolu
Karadeniz'in bu büyük liman kentinde terminal, adını aldığı Çarşamba'ya daha yakın; doğu yakasında ve kıyıya komşu bir düzlükte. Merkezden gelen taksi 23 kilometreyi yarım saati bulmadan bitiriyor, uçuş saatlerine göre kalkan havalimanı otobüsleri ile kiralık araç diğer yollar. Ayrılmadan önceki son öğün için incecik, uzun ve dolgun Bafra pidesi Samsun'un en tanınan tadı.
Bağlar'a iniş
Diyarbakır'ın askeri ve sivil trafiğe birlikte açık havalimanı, Bağlar ilçesi topraklarında, kentin güneybatı ucunda ve merkeze 6 kilometre. İnişten sonra surlara taksiyle on beş dakika kadar gidiliyor; şehir otobüsleri ve kiralık otomobil de terminalden yolcu alıyor.
Aktarmalı yolculukta iki biniş kartı gerektiği için online check-in işlemini evden yapmak işe yarar.
Ulu Cami'den başlayan sur içi rotası
Gazi Caddesi'nden Dört Ayaklı Minare'ye
- Gazi Caddesi'ndeki Diyarbakır Ulu Camii
- Ulu Cami yakınındaki Cahit Sıtkı Tarancı Müze Evi
- Sur içindeki Dört Ayaklı Minare
- Akşam yemeği için sur içi sofrası
Gazi Caddesi'nde yükselen Diyarbakır Ulu Camii, Anadolu'da inşa edilmiş ilk camiler arasında anılıyor ve avlusunu çevreleyen sütunlu cepheleriyle sur içinin mimari bakımdan en çarpıcı yapılarından biri. Ana caddenin üzerinde olduğundan güne buradan başlamak, sur içinin geri kalanına doğru yürümek için doğal bir çıkış noktası.
Caminin yakınındaki Cahit Sıtkı Tarancı Müze Evi, şairin dünyaya geldiği geleneksel taş ev. Avlulu Diyarbakır evinin planını, odaların avluya nasıl açıldığını yerinde görmek için iyi bir örnek.
Günün son durağında, Kasım Padişah ya da öteki adıyla Şeyh Mutahhar Camii'nin minaresi dört taş sütunun üzerinde yükseliyor. Bu nedenle Dört Ayaklı Minare diye anılan yapı, kentin simgeleri arasında sayılıyor ve yürüyüşü bitirmek için uygun bir nokta.
Sumaklı meftune, bulgur kabuklu içli köfte
Kuzu ve patlıcanın sarımsak ile sumak ekşisi eşliğinde piştiği sulu bir yemek olan meftune, Diyarbakır sofrasının karakterini gösteriyor. Kıymalı iç harcın bulgur kabuğuna sarılıp haşlandığı ya da yağda kızartıldığı içli köfte de masada onunla yan yana duruyor.
Temmuz ve ağustosta kentte termometre çoğu gün 40 derecenin üstüne çıktığından, ilkbahar ve sonbahar tarihlerini arama formunda karşılaştırmak sur içini rahatça yürüyebileceğiniz günleri seçmeyi kolaylaştırır.
Ziya Gökalp evi ve burma kadayıf
Ziya Gökalp'in doğduğu ev de müze olarak geziliyor mu?
Evet, düşünür Ziya Gökalp'in doğduğu ev sur içinde müze olarak düzenlenmiş ve ziyaretçilere kapılarını açıyor.
Burma kadayıf nasıl bir tatlı?
Fıstıklı ve şerbetli bir tel kadayıf tatlısı; Diyarbakır'da yaygın olarak yeniyor ve et yemeklerinin ardından sofraya gelen tatlıların başında geliyor.
Mardin Kapı'dan surlara çıkınca ne görülüyor?
Surların güney kapısı olan Mardin Kapı çevresindeki burç ve sur bölümlerinden şehrin yanı sıra Hevsel Bahçeleri'nin yeşil vadisi de izlenebiliyor.
Samsun'un yazından gelen biri Diyarbakır sıcağına nasıl hazırlanmalı?
Samsun'da yaz ılık ve nemli geçiyor, sıcaklık genelde 25-30 derece aralığında kalıyor. Diyarbakır'da ise temmuz ve ağustosta termometre sık sık 40 derecenin üstüne çıkıyor ve hava kurak. Bu nedenle yazın gidenlerin gezileri sabah ve akşama kaydırması gerekiyor; en rahat dönem nisan-mayıs ile eylül sonu-ekim arası.
Çermik'teki kaplıcalara günübirlik gidilebilir mi?
Kaplıcalar merkeze yaklaşık 90 kilometre uzaklıkta. Günübirlik gidilebilir, ancak yolda geçecek süreyi düşünerek sabah erkenden çıkmak ve dönüşü akşamüstüne planlamak gerekiyor.
Ciğer kebabı sabah kahvaltısında da yeniyor mu?
Kuzu ciğerinin küçük parçalar hâlinde kuyruk yağıyla şişte pişirildiği bu kebap, Diyarbakır'da kahvaltıda bile tercih ediliyor.
