Mardin'e gitmek için en uygun dönemler mart-mayıs ile eylül-kasım arası. Bu aylarda Cumhuriyet Caddesi boyunca taş konakların arasında gün boyu yürünebiliyor, medrese avlularında oturup ovaya bakmak keyifli hâle geliyor. Yaz ortasında ise sıcaklık sık sık 40 dereceyi aştığından gezi saatleri sabahın erken saatlerine ve akşama kayıyor; kışlar ılıman geçse de yağışlı, zaman zaman kar da görülüyor.
Şanlıurfa ile Mardin arasındaki kuş uçuşu mesafe yaklaşık 156 kilometre. Havayolunda Pegasus bu iki komşu şehri genellikle İstanbul Sabiha Gökçen'e uğrayan aktarmalı bir planla birleştiriyor; tarihe göre farklı bağlantı seçenekleri de belirebiliyor, aktarmadaki bekleme de seçilen uçuşa bağlı olarak değişiyor.
Aziz Sancar Havalimanı eski şehre 20 kilometre uzakta
İniş, şehrin güneybatısında ve Kızıltepe yolu üzerindeki Mardin Profesör Doktor Aziz Sancar Havalimanı'na yapılıyor. Havalimanı adını Nobel ödüllü bilim insanı Aziz Sancar'dan aldı. Merkeze taksiyle yaklaşık 25 dakikada varılıyor; havalimanı servisi ve araç kiralama da mevcut.
Midyat, Dara ve Savur gibi ilçelere uzanmayı düşünenler için kiralık araç iyi bir tercih, çünkü bu noktalar merkezden 30 ile 60 kilometre arasında dağılmış durumda. Taş evleri ve bağ bahçeleriyle bilinen Savur yaklaşık 50 kilometre kuzeydoğuda, sakin bir ilçe havası taşıyor.
Şehre en yakın durak ise yalnızca 5 kilometre doğudaki Deyrulzafaran Manastırı. Tarihi taş yapısıyla ziyaret edilen manastır, havalimanından eski şehre geçmeden önce ya da ertesi sabah kısa bir gezinti olarak programa eklenebilir.
GAP Havalimanı Karaköprü sınırında, Diyarbakır yolunda
Şanlıurfa GAP Havalimanı şehrin kuzeydoğusunda ve merkeze yaklaşık 35 kilometre mesafede. Eski şehir içi havalimanı kapandığı için bütün sivil uçuşlar artık buradan kalkıyor. Taksiyle yol 35-40 dakika sürüyor; uçuş saatlerine göre çalışan servis otobüsü ve araç kiralama da seçenekler arasında. Kalkıştan önceki gün, kutsal balıklarıyla bilinen Balıklıgöl çevresinde ya da bakırcı ve isotçu dükkânlarının sıralandığı Gümrük Hanı ile Kapalı Çarşı'da geçirilebilir.
Uçuştan önce online check-in yapmak işleri hızlandırır. Planlar değişirse bilet iptali koşullarına bakabilirsiniz.
Eski Mardin'in omurgasını medreseler oluşturuyor
Şehrin tarihi çekirdeği, Mezopotamya ovasına bakan yamaçta kat kat yükselen kesme taş evlerden ve abbara adı verilen dar, üstü kapalı sokaklardan oluşuyor. Bu dokunun içinde gezilecek üç yapı öne geçiyor:
- Eski Mardin ve Cumhuriyet Caddesi boyundaki taş konaklar
- Zinciriye (Sultan İsa) Medresesi
- Kasımiye Medresesi
Listenin ikinci sırasındaki Zinciriye Medresesi, Artuklu Sultanı Melik Necmeddin İsa tarafından 1385'te yaptırıldı ve gün batımı manzarasıyla tanınıyor. Kasımiye Medresesi ise on beşinci yüzyılda Akkoyunlular döneminde tamamlandı; avlusunu boydan boya geçen su kanalı yapının en çok fotoğraflanan ayrıntısı. İki medreseyi aynı gün gezmek, sabah serinliğinde Kasımiye'yi, akşamüstü Zinciriye'yi görmek için uygun bir sıralama sunuyor; aradaki saatleri kabartmalı minaresiyle bilinen Ulu Cami ve bakırcılar çarşısı dolduruyor. Kentin geçmişini toplu görmek isteyenler Mardin Müzesi ile Sakıp Sabancı Mardin Kent Müzesi'ni de listeye ekleyebilir.
İnce minaresiyle dikkat çeken Şehidiye Medresesi de Artuklu döneminden kalma ve aynı yürüyüş güzergâhının üzerinde.
Telkari ile kaburga dolması çarşıda yan yana
Midyat'ın ince gümüş işi telkari, Mardin çarşısında da takı ve süs eşyası olarak karşınıza çıkıyor.
Sofrada başrol kaburga dolmasında; kuzu kaburga pirinç ve baharatla doldurulup uzun süre pişiriliyor. Kıymalı ince hamurlu sembusek, Mardin usulü içli köfte ikbebet ve kuru erikle etin buluştuğu ekşi-tatlı alluciye de yöre mutfağının bilinen tabakları. Bıttım sabunu ve badem şekeri hediyelik paketlerin tanıdık parçaları.
Medreselerde gün batımını yakalamak için akşamüstü Mardin'de olmayı hedefliyorsanız, arama formunda bu saatlere uyan bağlantıları seçebilirsiniz.
Midyat telkarisi ve Dara'nın yeraltı yapıları
Midyat'taki telkari atölyelerini görmek için Mardin'den ne kadar yol gitmek gerekiyor?
Midyat, Mardin'in yaklaşık 60 kilometre doğusunda. İlçe telkari adı verilen ince gümüş işçiliğinin merkezi sayılıyor; takılar ve süs eşyaları burada üretiliyor. Midyat'ın taş konakları da Mardin'dekilerden farklı bir mimari doku sunduğu için ilçeye ayrılan yarım gün çarşı ile sokaklar arasında paylaştırılabilir. Araç kiralamak bu gidiş dönüşü daha esnek kılıyor. Telkari parçalarını Mardin çarşısında da bulmak mümkün.
Dara'daki yeraltı yapılarını gezmek için yarım gün yeterli olur mu?
Dara, Mardin'in yaklaşık 30 kilometre güneydoğusunda yer alan bir Roma dönemi sınır kenti. Kayaya oyulmuş mezarlar, sarnıçlar ve yeraltı yapıları geniş bir alana yayıldığı için yarım günlük bir ziyaret ana noktaları görmeye yetiyor.
Kaburga dolması günlük bir yemek mi?
Daha çok özel günlerde ve misafir sofralarında pişirilen, emek isteyen bir yemek olarak biliniyor.
