Mem û Zîn'in yazarı Ahmed-i Hani'nin türbesi, Doğubayazıt'ta İshak Paşa Sarayı'nın hemen yakınında duruyor. Bingöl'den Ağrı'ya yapılan bir yolculukta gezinin ağırlık merkezini bu türbe ile çevresindeki Eski Bayazıt kalıntıları oluşturuyor; il merkezi ise daha çok konaklama ve geçiş noktası olarak kullanılıyor.
Şairin adı havalimanında da yaşıyor. Ağrı Ahmed-i Hani Havalimanı (AJI) merkezin batısında, Erzurum yolu tarafında ve şehre yaklaşık 9 kilometre uzaklıkta; türbenin bulunduğu Doğubayazıt'a buradan kara yoluyla yaklaşık 100 kilometre gidiliyor.
İki şehir arasındaki kuş uçuşu mesafe yaklaşık 227 kilometre. Ağrı'ya inen seferler dönemsel olabildiğinden uçuş seçenekleri tarihe göre değişiyor; Pegasus'un o gün için listelediği bağlantılar, aktarma noktası ve bekleme süresi seçilen güne göre farklı çıkabiliyor.
Bin göllü kentten doğuya
Havalimanı ve yol
Bingöl Havalimanı (BGG) şehir merkezinin güneyinde, ova üzerinde kurulu ve merkeze yaklaşık 20 kilometre uzaklıkta. Uçuş sayısı sınırlı bir havalimanı olduğu için bağlantının ilk ayağını belirleyen çoğunlukla buradaki kalkış saati oluyor.
- Bingöl Havalimanı'na taksi ya da kiralık araçla ulaşım
- Uçuş saatlerine göre çalışan havalimanı servisi
- Ağrı'da inişten sonra merkeze taksi, servis veya kiralık araç
- Doğubayazıt için kara yoluyla yaklaşık 100 kilometre
Göynük Çayı vadisine kurulan Bingöl, eski adı Çapakçur'u da bu vadiden alıyor. Uçuş öncesinde vakit kalırsa merkez ilçe sınırlarındaki Kös Kaplıcası ya da şehrin yanından geçen vadi boyu kısa bir mola için uygun.
Ağrı'ya indikten sonra konaklama yeri, ertesi günün planını belirliyor. Merkezde kalanlar ertesi sabah Doğubayazıt'a yaklaşık 100 kilometrelik yolu yapıyor; saray ve türbeye erken ulaşmak isteyenler ise ilk geceyi doğrudan ilçede geçirmeyi tercih edebiliyor.
Bilet ayrıntıları ve Ağrı tarafındaki seçenekler için Pegasus Ağrı uçak bileti sayfasına bakılabilir. Aktarmalı yolculukta koltuğu ve biniş kartını önceden almak isteyenler online check-in adımlarını uçuştan önce tamamlayabilir.
İki sert kış arasında doğru ay
İki şehirde de kış uzun, çok soğuk ve karlı geçiyor. Bingöl'de dağ yolları kapanabiliyor, Ağrı'da ise yoğun kar ve buzlanma hem yolları hem uçuşları etkileyebiliyor. Bu yüzden Doğubayazıt gezisi için en rahat dönem haziran-eylül arası kabul ediliyor.
Yaz aylarında Ağrı serin ve kuru. Ağrı Dağı'ndaki tırmanış sezonu temmuz ve ağustosa denk geliyor.
İran sınırına yakın ilçede bir gün
Ağrı'nın en çok ziyaret edilen yapıları il merkezinde değil, İran sınırına yakın Doğubayazıt ilçesinde toplanıyor. Türbe, saray ve eski kent kalıntıları aynı yamaçta yer aldığından bir günlük programın büyük bölümü bu alanda geçiyor; Meteor Çukuru ise aynı yolun devamında ayrı bir durak.
- Ahmed-i Hani Türbesi, İshak Paşa Sarayı'nın yakınında
- İshak Paşa Sarayı, Doğubayazıt ovasına bakan yamaçta
- Eski Bayazıt ve Urartu kale izleri, sarayın çevresindeki kayalıklarda
- Meteor Çukuru, Doğubayazıt-Gürbulak yolunda
Türbe ve kayalıklar
Ahmed-i Hani Türbesi, Mem û Zîn adlı eseriyle tanınan şairin anısını taşıyor ve sarayın yakınındaki konumuyla gezinin doğal başlangıç noktası oluyor. Hemen çevresindeki kayalıklarda eski kentten kalan cami ve yapı izleriyle birlikte Urartu dönemi kale kalıntıları görülüyor.
On sekizinci yüzyılda yapılan İshak Paşa Sarayı Osmanlı, Selçuklu ve İran mimarisini bir araya getiriyor. Yamaçtan ovaya bakan saray ile türbe arasındaki kısa mesafe, iki yapının aynı sabah gezilmesine elverişli.
Göktaşı çukuru
Meteor Çukuru, göktaşı düşmesiyle oluştuğu kabul edilen büyük bir çukur ve Doğubayazıt-Gürbulak yolunda, İran sınırına yakın bir noktada bulunuyor. Ağrı merkezinden uzaklığı yaklaşık 135 kilometre olduğundan sarayla aynı güne eklendiğinde dönüş saatini erkenden hesaplamak gerekiyor.
Aynı bölgede Üzengili köyü yakınındaki gemi biçimli doğal oluşum da ziyaretçi çekiyor. Nuh'un Gemisi'nin izi olarak anılan bu alan Doğubayazıt'a yakın ve Ağrı merkezine yaklaşık 115 kilometre uzaklıkta; Ağrı Dağı'nın güneyindeki lav akıntılarıyla çevrili Tendürek Dağı da yol boyunca görülen volkanik yapılardan biri.
Keledoş ve kete
Ağrı mutfağının doyurucu tabağı keledoş, kurutulmuş yoğurt yani kurut ile buğday ve otların birlikte pişirilmesiyle hazırlanıyor. Tereyağlı iç harçla yapılan kete ise çayın yanında yenen bir fırın çöreği; yayla hayvancılığından gelen tereyağı ve otlu peynir de kahvaltının temelini oluşturuyor.
Türbeye ve Meteor Çukuru'na ayrılacak günü netleştirdikten sonra, o tarihte Bingöl'den Ağrı'ya listelenen uçuşları sayfadaki arama formunda görebilir, dönüşü de Doğubayazıt programına göre seçebilirsiniz.
Türbe, Meteor Çukuru ve keledoş
Ahmed-i Hani Türbesi ile İshak Paşa Sarayı aynı gün gezilebilir mi?
Türbe sarayın yakınında olduğu için ikisi Doğubayazıt'ta aynı yarım güne rahatça sığıyor.
Ağrı Dağı'na tırmanmak için izin almak gerekiyor mu?
Tırmanışlar yaz aylarında izinli olarak yapılıyor. Dağ 5.137 metreyle Türkiye'nin en yüksek noktası; tırmanmayanlar da Doğubayazıt tarafındaki eteklerden manzarasını izleyebiliyor.
Meteor Çukuru hangi yol üzerinde bulunuyor?
Çukur Doğubayazıt'tan Gürbulak'a uzanan yolda, İran sınırına yakın bir noktada; Ağrı merkezinden yaklaşık 135 kilometre uzakta.
Keledoşun içinde et var mı?
Bilinen tarifte keledoşun temelini et değil, kurut adı verilen kurutulmuş yoğurt oluşturuyor. Buna buğday ve yöresel otlar ekleniyor; ortaya soğuk aylarda tercih edilen, kalın kıvamlı ve doyurucu bir Doğu Anadolu yemeği çıkıyor.
Kete yalnız Ağrı'ya mı özgü bir çörek?
Değil, tereyağlı harçla yapılan kete Bingöl'de de pişiriliyor; iki şehrin sofrasında ortak bir tat.
Diyadin'deki sıcak su kaynakları bu geziye eklenebilir mi?
Diyadin, Ağrı merkezine yaklaşık 70 kilometre uzaklıkta ve Murat Nehri çevresindeki sıcak su kaynaklarıyla biliniyor. Kireçtaşının oluşturduğu traverten alanları ve nehrin oyduğu Diyadin Kanyonu da aynı bölgede. Doğubayazıt programı yoğun geçtiği için Diyadin'i ayrı bir güne bırakmak, hem kaplıcayı hem de kanyon çevresini acele etmeden görmeye zaman tanır.
