Samsun'a gitmek için en elverişli dönem mayıstan eylüle uzanan beş ay. Bu haftalarda Karadeniz kıyısında hava ılık ve nemli, sıcaklık genellikle 25-30 derece arasında kalıyor; Atakum'un uzun sahil yolunda yürümek, Batıpark'tan teleferikle Amisos Tepesi'ne çıkıp kenti yukarıdan seyretmek için en uygun zaman bu. Mayıs ayı ayrıca 19 Mayıs kutlamalarıyla kentin en hareketli dönemi; Gençlik ve Spor Bayramı Samsun'da her yıl ayrı bir coşkuyla karşılanıyor.
Ağrı tarafında da en rahat aylar hazirandan eylüle kadar sürüyor, çünkü kış orada çok uzun ve sert geçiyor.
Kışın Samsun ılıman ve yağışlı kalıyor, kıyıda kar nadir görülüyor; Ağrı'da ise aynı aylarda sıcaklık sık sık sıfırın çok altına iniyor ve yoğun kar hem yolları hem uçuşları etkileyebiliyor. Yağmurun Samsun'da yılın her döneminde sürpriz yapabildiğini düşünürsek, yaz ortası iki şehrin de en öngörülebilir dönemi sayılır.
Ağrı'dan Karadeniz'e
Değişken takvim
Ağrı ile Samsun arasında kuş uçuşu 575 kilometre var. Ahmed-i Hani'nin tarifesi mevsimden mevsime değiştiğinden bu iki şehri buluşturan uçuşlar her hafta aynı biçimde listelenmiyor; bazı tarihlerde aktarmalı birkaç seçenek görünürken bazı dönemlerde liste kısalıyor ya da hiç bağlantı çıkmıyor. Gidiş ve dönüş tarihlerini birkaç gün oynatabilecek bir planla başlamak, uygun eşleşmeyi bulmayı kolaylaştırıyor. Uzun bir aktarmalı yolculukta pencere ya da koridor tercihini önceden belirlemek isteyenler için koltuk seçimi adımları yol gösteriyor.
Aktarma şehri ve bekleme süresi, seçtiğiniz gün açık olan uçuşlara göre belirleniyor.
Kentin batı ucundan havalanmak
Ağrı'nın havalimanı kentin batı ucunda, Erzurum'a giden yolun kenarında ve merkeze dokuz kilometre kadar uzaklıkta. Bu kısa yol taksiyle hızla aşılıyor; uçuş saatine göre kalkan servisler ve kiralama şirketleri de terminalde hizmet veriyor. Kışın kar ve buzlanma şehir içi yolları bile yavaşlatabildiği için bu aylarda terminale doğru yola biraz erken çıkmak gerekiyor. Yaz aylarında yollar açık ve hava serin, kuru; Ağrı Dağı'na izinli tırmanışların yapıldığı temmuz ve ağustos haftaları da bu döneme düşüyor, Doğubayazıt yönüne gidenler için yaklaşık yüz kilometrelik bir kara yolu var.
Yola çıkmadan önce Ağrı'nın kendine özgü tatlısı hasudeyi ya da tereyağlı keteyi denemek, şehre küçük bir veda olur.
Çarşamba düzlüğünden yirmi üç kilometre
Samsun'un havalimanı kentin içinde değil, doğudaki Çarşamba ilçesinin sınırlarında ve denize yakın bir düzlükte. Merkeze yirmi üç kilometrelik bir mesafe var; taksi bu yolu yarım saatten kısa sürede alıyor, uçuşlarla eşzamanlı çalışan otobüsler ve kiralık araç da seçenekler arasında. Atakum'da kalacaksanız merkezi geçip batıya doğru biraz daha ilerlemeniz gerekiyor. Havalimanı ve bilet ayrıntıları için Pegasus Samsun uçak bileti sayfası kullanılabilir.
Amisos ve müze
Kentin batısında, Atakum yönündeki Amisos Tepesi antik Amisos'tan kalan tümülüslerin bulunduğu yer. Tepeye Batıpark'taki istasyondan kalkan teleferikle çıkılıyor ve yukarıdan bakıldığında kıyı şeridi, liman ve şehrin yayılımı tek bir kadrajda görülüyor. Antik kentin izleriyle çağdaş şehrin görüntüsü aynı noktada buluştuğu için tepeye çıkış bir manzara gezisinden fazlasına dönüşüyor.
Tepede görülen geçmişin en parlak parçası ise merkezdeki Arkeoloji ve Etnografya Müzesi'nde sergileniyor. Amisos Hazinesi olarak bilinen Helenistik dönem altın takıları müzenin en çok ilgi gören bölümü; işçiliğin inceliği, antik kentin bir zamanlar ne kadar zengin bir liman olduğunu gösteriyor. Etnografya salonları da Karadeniz kıyısının gündelik yaşamına dair eşyalarla bu anlatıyı tamamlıyor.
Tepe ve müze aynı gün içinde, sabah ve öğleden sonra olarak ikiye bölünerek rahatça gezilebiliyor.
Atakum ve sofra
Merkezin sekiz kilometre kadar batısında başlayan Atakum Sahili, kilometrelerce süren yürüyüş ve bisiklet yoluyla kentin nefes aldığı yer. Kafeler sahil boyunca sıralanıyor ve gün batımına doğru yürüyüşçülerin sayısı artıyor. Ağrı'nın yüksek yaylalarından sonra deniz seviyesindeki bu düzlük, yolculuğun en belirgin karşıtlığı.
Samsun sofrasının kışa ait yıldızı, özellikle Çarşamba'da hazırlanan kaz tiridi; kaz eti ile yufkanın buluştuğu bu yemek soğuk aylarda pişiriliyor. Mevsim beklemeyen nokul ise sarılarak rulo hâline getirilen hamurun içine ceviz ya da kıyma konarak fırınlanan bir çörek. Yazın deniz kenarında, kışın kaz tiridi için Çarşamba'da geçirilecek günlere uygun tarihleri seçtikten sonra Ağrı'dan bağlantılı uçuşları Seyfly arama formunda görebilirsiniz.
Bandırma Vapuru'ndan Çarşamba pidesine
Cumhuriyet Meydanı'ndaki atlı Atatürk heykelini kim yaptı?
Onur Anıtı adıyla bilinen heykel, Avusturyalı heykeltıraş Heinrich Krippel'in eseri ve şehrin simgesi sayılıyor.
Sahildeki Bandırma Vapuru gerçek gemi mi?
Müzedeki gemi, Mustafa Kemal'i Samsun'a getiren Bandırma Vapuru'nun aslına uygun bir kopyası.
Gazi Müzesi eskiden ne olarak kullanılıyordu?
Gazi Müzesi, Mustafa Kemal'in 1919'da Samsun'da kaldığı eski Mıntıka Palas oteli; dönemin eşyaları ve belgeleri burada sergileniyor.
Havalimanının bulunduğu Çarşamba'nın pidesi Bafra'nınkinden nasıl ayrılıyor?
İkisi aynı tarif değil. Bafra pidesi ince, uzun ve bol iç malzemeli; Çarşamba pidesi ise kendine özgü hamuru ve pişirim biçimiyle ondan ayrılıyor. Samsun'da iki çeşidi de denemek mümkün.
Samsun'da taze hamsi için yaz mı, kış mı beklemeli?
Hamsi Samsun'da kış aylarında taze olarak tüketiliyor; tavada ya da buğulama olarak pişiriliyor.
Kışın Ağrı'dan uçacak biri neleri hesaba katmalı?
Ağrı'da kış çok soğuk ve karlı geçiyor, sıcaklık sık sık sıfırın çok altına iniyor. Yoğun kar ve buzlanma hem kara yollarını hem uçuşları etkileyebildiğinden havalimanına erken gitmek ve aktarmalı yolculukta geniş bir bekleme süresi seçmek mantıklı. Samsun'un kışı ise ılıman ve yağışlı olduğundan bavulda kalın kış giysilerinin yanına bir yağmurluk eklemek iki iklime birden hazırlıklı olmayı sağlar.
