Bodrum'un beyaz badanalı evleri denize doğru inerken Mardin'in kesme taş evleri Mezopotamya ovasına bakan bir yamaca tırmanıyor; bu yolculuk Ege'nin koylarından ovaya bakan bir tepe şehrine geçiş demek.
İki şehir arasındaki kuş uçuşu mesafe yaklaşık 1.148 kilometre. Türkiye'yi batıdan güneydoğuya boydan boya kesen bu hat, ülke içi rotaların uzun olanlarından biri.
Pegasus Bodrum ile Mardin'i genellikle İstanbul Sabiha Gökçen'de aktarma yapan bir uçuşla bağlıyor. Sefer planına göre farklı bağlantı seçenekleri de çıkabiliyor.
Aktarmadaki bekleme, seçilen bağlantıya göre kısa ya da uzun olabiliyor. Bu yüzden toplam yolculuk süresi tek bir rakamla verilemiyor; her tarihte yeniden bakmak gerekiyor.
Bodrum'un havalimanı Milas'ta, merkeze 36 kilometre
Milas-Bodrum Havalimanı, adından da anlaşılacağı gibi Bodrum'da değil, Milas ilçesinde ve Güllük Körfezi kıyısında. Yarımadanın merkezine yaklaşık 36 kilometre uzaklıkta.
Muğla'nın bir diğer havalimanı Dalaman. Bodrum yarımadasında kalanlar için doğru terminal ise Milas-Bodrum; bilet alırken iki kodu karıştırmamak gerekiyor.
Merkezden taksiyle yol 35 ile 40 dakika sürüyor. Havaş otobüsleri, otel transferleri ve araç kiralama diğer seçenekler; Gümüşlük ya da Yalıkavak gibi kıyı köylerinde kalanların yolu biraz daha uzun.
Yaz aylarında yarımadada trafik ve kalabalık belirgin biçimde artıyor. Temmuz ve ağustosta havalimanına çıkış saatini bu yoğunluğa göre öne almak daha sakin bir başlangıç.
Kalkıştan önce son saatler için limandaki Bodrum Kalesi yakın bir durak. Saint Jean Şövalyeleri'nin on beşinci yüzyılda yaptığı kalenin içinde Sualtı Arkeoloji Müzesi bulunuyor.
Mardin'e iniş Kızıltepe yolunda, şehrin 20 kilometre güneybatısında
Varış noktası Mardin Profesör Doktor Aziz Sancar Havalimanı. Terminal, Nobel ödüllü bilim insanı Aziz Sancar'ın adını taşıyor ve şehrin güneybatısında, Kızıltepe yolunun üzerinde.
Merkeze uzaklık yaklaşık 20 kilometre; taksiyle bu yol 25 dakika kadar sürüyor. Havalimanı servisi ve araç kiralama da mevcut.
Dara, Midyat ya da Savur gibi şehir dışındaki duraklara gitmek isteyenler için kiralık araç, toplu taşımaya göre çok daha serbest bir program kurmaya yetiyor. Midyat yaklaşık 60, Savur ise 50 kilometre uzakta.
Mardin'de gezi için en uygun dönemler mart ile mayıs ve eylül ile kasım arası. Yaz ortasında sıcaklık sık sık 40 dereceyi geçiyor, kışlar ise ılıman ama yağışlı.
Uzun ve aktarmalı bir yolculukta tarih değişikliği ihtimaline karşı bilet iptali koşullarını yola çıkmadan okumak iyi bir hazırlık.
Eski Mardin'in çarşıları ve medreseleri yürüyerek geziliyor
Şehrin tarihi çekirdeği Cumhuriyet Caddesi ve ona bağlanan dar sokaklar. Abbara adı verilen geçitler, taş konakların arasından ovaya açılan manzaralara çıkıyor. Arabayla girmek zor olduğundan bu bölüm yürüyerek geziliyor.
Merkezde ilk durak yapmak isteyenler için Sakıp Sabancı Mardin Kent Müzesi, şehrin kent yaşamını ve tarihini anlatan bir giriş sunuyor. Arkeolojik ve etnografik eserleri tarihi bir binada sergileyen Mardin Müzesi de aynı bölgede.
Gezinin en canlı bölümü bakırcılar ve tarihi çarşılar. Bakır işçiliği yapan atölyeler, sabun ve baharat dükkânları aynı çarşı dokusu içinde sıralanıyor, alışveriş ile şehir yürüyüşü birbirinden ayrılmıyor. Çarşıda en çok aranan ürünlerden biri bıttım sabunu: yabani fıstık olarak da bilinen bıttımın yağından yapılan bu doğal sabun hafif olduğu için bavula kolayca giriyor. Midyat'ın ince gümüş işçiliği olan telkari ise takı ve süs eşyası olarak satılıyor. Bakır kaplar ağır olduğundan, onları kayıtlı bagaja ayırıp küçük hediyelikleri kabin çantasına koymak dönüş gününü kolaylaştıran bir ayrım.
Çarşının yukarısında Artuklu dönemine ait Şehidiye Medresesi duruyor. İnce minaresiyle dikkat çeken yapı, eski şehrin taş dokusu içinde aşağıdaki çarşıdan da görülebiliyor.
Aynı dönemden kalan Mardin Ulu Camii'nin kabartmalı minaresi de şehrin simgeleri arasında. İki yapı birbirine yakın olduğundan tek bir yürüyüşte görülebiliyor.
Şehrin dışına yapılacak ilk gezi genellikle Dara Antik Kenti. Merkezin yaklaşık 30 kilometre güneydoğusundaki bu Roma dönemi sınır kenti, kayaya oyulmuş mezarlarıyla tanınıyor.
Dara'daki sarnıçlar ve yeraltı yapıları, kentin suyu ve savunmayı nasıl çözdüğünü gösteren kalıntılar. Ziyareti yaz sıcağından korumak için sabah erken saatleri seçmek gerekiyor.
Mardin'e başka bir tarihte yeniden gelmeyi düşünenler Pegasus Mardin uçak bileti sayfasından şehre özel bilgilere ulaşabilir; ilkbahar ve sonbahar, şehrin taş sokaklarını en rahat dolaşılan aylar.
Telkari ve taş evler üzerine kısa notlar
Telkari almak için Midyat'a kadar gitmeye değer mi?
Merkeze yaklaşık 60 kilometre doğudaki Midyat, telkarinin yanı sıra taş konaklarıyla da ayrı bir gezi durağı.
Bodrum'da yazın rüzgârına alışmış biri Mardin'in yaz sıcağına nasıl hazırlanmalı?
Bodrum'da yaz sıcak ve kuru geçse de rüzgâr yarımadayı serinletiyor; Mardin'de ise böyle bir rahatlama yok ve sıcaklık sık sık 40 dereceyi aşıyor. Açık hava ören yerlerini, özellikle Dara ve Deyrulzafaran gibi şehir dışı durakları sabah erken saatlere, eski şehir yürüyüşünü ise akşamüstüne bırakmak, günü sıcağın en yoğun saatlerinden korumanın en pratik yolu.
