Çınar ilçesinde, Diyarbakır merkezine yaklaşık 45 kilometre uzaklıktaki Zerzevan Kalesi, Roma döneminde bir sınır garnizonuydu. Kalenin altında yer alan Mithras tapınağı yapıyı bölgenin en merak edilen ören yerlerinden biri hâline getiriyor; kale bugün UNESCO Geçici Listesi'nde bulunuyor.
Zerzevan'a giden yol şehrin kendisinden başlıyor. Kara bazalt surlarla çevrili sur içi, kaleye gitmeden önce ya da döndükten sonra gezilen ana merkez ve rotanın öteki durakları da bu surların içinde ve kapılarının çevresinde toplanıyor.
Antalya ile Diyarbakır arasındaki kuş uçuşu mesafe yaklaşık 837 kilometre. Pegasus iki şehri çoğunlukla Sabiha Gökçen'de uçak değiştirilen bir planla bağlıyor; bazı tarihlerde başka bağlantı noktaları da listeleniyor, İstanbul'daki bekleme ise seçilen uçuşlara göre kısalıp uzuyor.
Antalya'dan Diyarbakır'a uçuşlar çoğunlukla Sabiha Gökçen bağlantısıyla kuruluyor
Diyarbakır Havalimanı sur içine 6 kilometre uzaklıkta
İniş yapılan havalimanı, askeri uçuşlarla sivil seferlerin aynı pisti paylaştığı bir meydan ve Bağlar ilçesi sınırlarında, kentin güneybatısında kalıyor. Sur içine taksiyle çeyrek saat kadar sürüyor; belediye otobüsü ile kiralık araç da seçenekler arasında. Zerzevan gibi şehir dışındaki duraklar için kiralık araç en pratik çözüm.
Terminalin sur içine bu kadar yakın olması, iniş günü öğleden sonrasının tamamını surlara ayırmaya yetiyor.
Antalya Havalimanı'na AntRay tramvayıyla gidilebiliyor
Antalya tarafında yola çıkış, Lara'ya yakın ve Aksu yönündeki terminalden yapılıyor; merkezden uzaklık 13 kilometre. Raylı sistemle gitmek isteyenler için AntRay'in bir durağı havalimanında, taksi ise 20-25 dakikada ulaştırıyor. Kaleiçi ve Konyaaltı tarafında kalanlar Havaş ve belediye otobüslerini de kullanabiliyor. İkinci uçuşta yan yana oturmak isteyenler koltuk seçimi adımını bilet alırken tamamlayabilir.
Diyarbakır'da en rahat dönem nisan-mayıs ile eylül sonu-ekim. Temmuz ve ağustosta hava çok sıcak ve kurak olduğu için Zerzevan gibi açık alan gezilerini sabahın erken saatlerine almak gerekiyor; Antalya'nın nemli yazından gelenler için bile Diyarbakır'ın kuru sıcağı ayrıca hissediliyor. Eylül civarında gidenler, düzenlendiği yıllarda Dicle kıyısında yetişen iri karpuzların kutlandığı karpuz festivaline de denk gelebilir. Kışlar ise serin ve zaman zaman yağışlı geçiyor, ara sıra kar da görülüyor.
Sur yürüyüşü güney kapısından başlıyor
Surların güneydeki girişi olan Mardin Kapı, sur yürüyüşüne başlamak için en uygun nokta. Kapının çevresindeki burç ve sur bölümlerine çıkıldığında hem şehir hem de Dicle'ye doğru uzanan Hevsel Bahçeleri görülüyor. Kapının hemen yakınındaki on altıncı yüzyıl Osmanlı yapısı Deliller Hanı ise restore edilerek otel olarak kullanılıyor.
Ziya Gökalp'in doğduğu ev müze olarak geziliyor
Sur içindeki Ziya Gökalp Müze Evi, düşünür Ziya Gökalp'in doğduğu ev. Aynı bölgede, Ulu Cami'ye yakın konumdaki Cahit Sıtkı Tarancı Müze Evi de geleneksel avlulu Diyarbakır taş evini görmek için iyi bir örnek; iki ev birbirine yakın olduğundan tek bir yürüyüşte görülebiliyor.
Ciğer kebabı ve burma kadayıf sofranın iki ucunu tutuyor
Şehrin en çok bilinen tabağı ciğer kebabı; kuyruk yağıyla şişe dizilen kuzu ciğeri kahvaltıda bile sofraya geliyor. Fıstıklı ve şerbetli tel kadayıf tatlısı olan burma kadayıf ise yemeğin sonunu bağlıyor. Şehre dair diğer notlar Pegasus Diyarbakır uçak bileti sayfasında.
Hasan Paşa Hanı, İçkale ve Eğil
Dört Ayaklı Minare hangi camiye ait?
Minare, sur içindeki Kasım Padişah, diğer adıyla Şeyh Mutahhar Camii'nin dört sütun üzerinde yükselen minaresi.
Hasan Paşa Hanı'nın avlusu neden şehrin buluşma yerlerinden sayılıyor?
On altıncı yüzyıldan kalan bu Osmanlı hanının avlusunda kahvaltı salonları bulunuyor; Gazi Caddesi üzerindeki han, sur içinde şehrin buluşma noktalarından biri olarak biliniyor.
İçkale'nin restore edilen yapılarında neler var?
Surların kuzeydoğu köşesindeki iç kalede müze ve sergi alanları yer alıyor; Amida Höyüğü kazıları da burada sürüyor.
Dicle Baraj Gölü kıyısındaki Eğil Kalesi günübirlik gezilebilir mi?
Eğil Kalesi ve Dicle Baraj Gölü kıyısı merkeze yaklaşık 50 kilometre uzaklıkta, araçla günübirlik gidilebiliyor.
Meftune ve içli köfte Diyarbakır mutfağında nasıl hazırlanıyor?
Meftune, kuzu eti ile patlıcanın sarımsak ve sumak ekşisiyle pişirildiği sulu bir yemek. İçli köftede ise bulgur hamuru kıymalı bir iç harçla doldurulup haşlanıyor ya da kızartılıyor. Bu iki yemeğin yanında özel günlere ayrılan, kuzu kaburgasının baharatlı pirinçle doldurulup uzun süre pişirildiği kaburga dolması da şehrin sofra geleneğinin önemli bir parçası.
